Tuesday 21st of August 2018 11:20:46 AM

Ένοχη η Τράπεζα Κύπρου

Ένοχη η Τράπεζα Κύπρου

ΕΝΟΧΟΙ για χειραγώγηση της αγοράς κηρύχθηκαν ομόφωνα από το Κακουργιοδικείο Λευκωσίας η Τράπεζα Κύπρου και το στέλεχος της Ανδρέας Ηλιάδης, ενώ αθωώθηκαν τα άλλα στελέχη της που είχαν κατηγορηθεί (μαζί με την Τράπεζα και τον Α. Ηλιάδη), Θεόδωρος Αριστοδήμου, Ανδρέας Αρτέμη, Γιάννης Πεχλιβανίδης και Γιάννης Κυπρή.

Στις 20 Δεκεμβρίου 2017 οι συνήγοροι της Τράπεζας Κύπρου Πόλυς Πολυβίου, και του Ανδρέα Ηλιάδη Ευστάθιος Ευσταθίου θα αγορεύσουν ενώπιον του Κακουργιοδικείου για μετριασμό της ποινής.

Σύμφωνα με την κατηγορία στην οποία κρίθηκαν ένοχοι η Τράπεζα Κύπρου και ο Ανδρέας Ηλιάδης, οι δύο ενοχοποιηθέντες έδιδαν παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με τα χρηματοοικονομικά μέσα, δηλαδή ενώπιον  των μετόχων στην ετήσια Γενική Συνέλευση στις 19 Ιουνίου 2012, προέβησαν σε παραπλανητικές δηλώσεις σχετικά με το κεφαλαιουχικό έλλειμμα της Τράπεζας.

Όπως είναι γνωστό το Κακουργιοδικείο απαρτιζόταν από τους Δικαστές Λένα Δημητριάδου Ανδρέου (Πρόεδρο), Χαράλαμπο Χαραλάμπους και Μαρίνα Παπαδοπούλου (Μέλη).

 

 

 

Κατηγορούμενοι:

  1. Τράπεζας Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ
  2. Θεόδωρου Αριστοδήμου
  3. Αντρέα Αρτέμη
  4. Ανδρέα Ηλιάδη
  5. Γιάννη Πεχλιβανίδη
  6. Γιάννη Κυπρή

Κατηγορουμένων

Ημερομηνία: 14 Δεκεμβρίου 2017

 

Εμφανίσεις:

Για την Κατηγορούσα Αρχή: κα Πωλίνα Ευθυβούλου

για Γενικόν Εισαγγελέα

Για την Κατηγορούμενη 1: κ. Π. Πολυβίου με κα Στ. Πολυβίου

Για τον Κατηγορούμενο 2: κ. Δ. Αραούζος με κ. Ν. Μακρίδη και κ.

Ν. Κωνσταντινίδη

Για τον Κατηγορούμενο 3: κ. Χρ. Τριανταφυλλίδης με κ. Δ. Αραούζο

Για τον Κατηγορούμενο 4: κ. Ε. Ευσταθίου με κ. Π. Σταύρου

Για τον Κατηγορούμενο 5: κ. Χ. Τριανταφυλλίδης

Για τον Κατηγορούμενο 6: κ. Η. Στεφάνου,

 

 

 

Σύνοψη της ετυμηγορίας των τριών Δικαστών αναφέρει τα ακόλουθα:

 

 

 

 

 

 

 

Επίδικες Κατηγορίες

 

Όλοι οι Κατηγορούμενοι (Κ) αντιμετωπίζουν τη Κατηγορία 2 που αφορά το αδίκημα χειραγώγησης της αγοράς κατά παράβαση των Άρθρων 19, 20(2) και (23)(3) του Ν.116(Ι)/05 και του Άρθρου 4 (δ)(iv) της Οδηγίας Κ.Δ.Π. 406/11. Συγκεκριμένα κατηγορούνται ότι μεταξύ 14/6/12 και 26/6/12 χειραγώγησαν την αγορά, δηλαδή παρέλειψαν να προβούν στις δέουσες ενέργειες έτσι ώστε να εκδοθεί από την Κατηγορουμένη 1 δημόσια ανακοίνωση σημαντικού γεγονότος, δηλαδή ότι οι κεφαλαιουχικές ανάγκες της είχαν αυξηθεί σημαντικά σε σχέση με το ποσό των €200εκ. που είχε ανακοινωθεί στις 10/5/12.

 

Στην Κατηγορία 3 οι Κ.1 και Κ.2 και στην Κατηγορία 4 οι Κ.1 και  Κ.4 οι οποίες κατηγορίες 4 αφορούν το αδίκημα της χειραγώγηση της αγοράς κατά παράβαση των Άρθρων 19, 20(1)(γ) και (23)(3) του Νόμου 116(Ι)/05 κατηγορούνται ότι μεταξύ 19/6/12 και 26/6/12 χειραγώγησαν την αγορά, δηλαδή στην Ετήσια Γ.Σ. της Κατηγορουμένης 1 στις 19/6/12 διέδωσαν πληροφορίες που έδιδαν παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με τα χρηματοοικονομικά μέσα, δηλαδή ενώπιον των μετόχων προέβηκαν σε παραπλανητικές δηλώσεις σε σχέση με το κεφαλαιουχικό έλλειμμα της Κατηγορουμένης 1.

 

Στην Κατηγορία 5 ο Κ.2 και στην Κατηγορία 6 ο Κ.4 οι οποίες κατηγορίες αφορούν το αδίκημα της παράβασης υποχρέωσης του εκδότη κατά την παροχή πληροφορίας κατά παράβαση των Άρθρων 11(1)(2)(α)(β) και 15(3) του Νόμου κατηγορούνται ότι  στις 19/6/12 κατά την παροχή πληροφορίας σχετικά με την χρηματοοικονομική κατάσταση της Κατηγορουμένης 1 στην Ετήσια Γ.Σ. της Κατηγορουμένης 1 απέκρυψαν ουσιώδη στοιχεία που υπήρχαν σχετικά με το κεφαλαιουχικό έλλειμμα της εν λόγω εταιρείας.

 

Για να αποδείξει την υπόθεση της η Κατηγορούσα Αρχή κάλεσε συνολικά 22 μάρτυρες. Από πλευράς Υπεράσπισης μετά την κλήση τους σε απολογία οι Κατηγορούμενοι 2-6 επέλεξαν να καταθέσουν ενόρκως και περαιτέρω ο Κ.5 να καλέσει μάρτυρα. Η Κ.1 κάλεσε μία μάρτυρα.

 

Αξιολόγηση-Γενική

 

Οι Μάρτυρες Κατηγορίας με την εξαίρεση της μαρτυρίας του Μ.Κ.2 (Άλκης Πιερίδης της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς) στην πλειονότητα τους αξιολογούνται θετικά για τους λόγους που σε έκταση καταγράφονται στην Απόφαση.  

 Σε σχέση με τον Μ.Κ.2 επισημαίνουμε πως ήταν ένας από τους βασικούς μάρτυρες της Κατηγορούσας Αρχής και κλήθηκε να καταθέσει υπό την ιδιότητα του εμπειρογνώμονα. Υπενθυμίζουμε ότι ο Μ.Κ.2 ήταν ο λειτουργός ο οποίος ηγήθηκε της διερεύνησης της παρούσας υπόθεσης ενώπιον της Ε.Κ.Κ. υπό την ιδιότητα του ερευνώντος λειτουργού και είχε ετοιμάσει πόρισμα εκφράζοντας την άποψη ότι υπήρξε παράβαση της νομοθεσίας. Σε σχέση με την μαρτυρία του επιθυμούμε σύντομα να επισημάνουμε τα εξής:

  • Από πλευράς γεγονότων ο ίδιος δεν είχε ιδίαν προσωπική γνώση, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων. Ήταν προφανές πως όποια γνώση απέκτησε για διάφορα διαδραματισθέντα αυτή κυρίως προέκυψε μέσα από έγγραφα (ή καταθέσεις εμπλεκομένων), τα οποία περιήλθαν στην κατοχή του είτε κατά την εξέλιξη των γεγονότων είτε εκ των υστέρων.
  • Για τα ουσιώδη της υπόθεσης γεγονότα παρουσιάστηκαν εκ των υστέρων αρκετοί άλλοι μάρτυρες, κυρίως λειτουργοί της Κατηγορούμενης1(Τράπεζας Κύπρου), οι οποίοι ευρίσκοντο σε πολύ καλύτερη θέση να τα εξηγήσουν, έχοντες άμεση πρωτογενή γνώση.
  • Όσον αφορά την εμπειρογνωμοσύνη του, στην ενδιάμεση μας Απόφαση ημερ. 30/9/15 είχαμε επιτρέψει στον Μ.Κ.2 να αναφερθεί σε ζητήματα λειτουργίας της αγοράς, σε τεχνικά θέματα και σε εξειδικευμένους όρους που αφορούν στη διαπραγμάτευση και κίνηση των χρηματοοικονομικών μέσων, τονίζοντας τότε ότι δεν ήταν επιτρεπτή η παράθεση γνώμης σε σχέση με το ύστατο ερώτημα της υπόθεσης, δηλαδή στο κατά πόσον υπήρξε χειραγώγηση ή σε νομικά ζητήματα εν γένει.
  • Αναπόφευκτα η μαρτυρία του όμως αφορούσε και την προώθηση της εκδοχής της Κατηγορούσας Αρχής ότι υπήρξε αύξηση του κεφαλαιακού ελλείμματος σε περίπου €400εκ. κάτι που είχε αποτελέσει και τη βάση της έρευνας της Ε.Κ.Κ. σε συνδυασμό με τη μη έκδοση ανακοίνωσης στις 14/6/12 ή την αμέσως επόμενη μέρα. Ιδιαίτερα κατά την αντεξέταση του ο Μ.Κ.2 κλήθηκε να απαντήσει σε σωρεία ερωτήσεων σχετικά με τα ουσιώδη αυτά θέματα.
  • Μελετώντας επισταμένα το σύνολο της μαρτυρίας του μπορούμε να πούμε πως ο Μ.Κ.2 παρέμεινε καθόλη την παρουσία του ενώπιον μας σταθερά και αταλάντευτα προσηλωμένος στην άποψη την οποίαν ο ίδιος είχε υιοθετήσει ως ερευνών λειτουργός, καθώς και η ίδια η Ε.Κ.Κ, ότι δηλαδή με τα υφιστάμενα στις 14/6/12 στοιχεία και μόνο στοιχειοθετείτο η αύξηση του ελλείμματος σε περίπου €400εκ., χωρίς την ανάγκη εξέτασης οποιουδήποτε μεταγενέστερου στοιχείου, εξέλιξης ή παραμέτρου. Ο Μ.Κ.2 επέδειξε μνημειώδη και πρωτοφανή επιμονή στη θέση του πως δεν χρειαζόταν κάποιος να δει οτιδήποτε άλλο πέραν από όσα ήταν γνωστά στις 14/6/12.
  • Ο τρόπος και το ύφος με το οποίο ο Μ.Κ.2 κατέθετε διακρίνετο από μια απόλυτη βεβαιότητα για κάθε θέμα που του ετίθετο παρουσιάζοντας τον εαυτό του ειδικό επί παντός επιστητού. Απουσίαζε από τη μαρτυρία του το στοιχείο της μετριοπάθειας και σε αρκετά σημεία υπήρξε υπερφίαλος, πράγμα το οποίο υπονόμευσε την ποιότητα της μαρτυρίας του ως αντικειμενικού και ανεξάρτητου πραγματογνώμονα.
  • Αντιληφθήκαμε μάλιστα ότι σε αρκετές περιπτώσεις μέσω των διαφόρων αναφορών του αναλάμβανε τον ρόλο του δικηγόρου και του υπερασπιστή της δικής του εκδοχής εγείροντας με αυτό τον τρόπο ερωτηματικά σε σχέση με την αντικειμενικότητα και το ανεπηρέαστο της μαρτυρίας του.
  • Ήταν ιδιαίτερα έντονος στις απαντήσεις του, ενίοτε δε απουσίαζε από τη μαρτυρία του το στοιχείο της νηφαλιότητας αλλά και της σοβαρότητας που αναμένεται να διακρίνει κάποιον εμπειρογνώμονα.
  • Επαναλαμβάνουμε ότι ενώπιον του Δικαστηρίου κλήθηκαν από την Κ.Α. και έδωσαν μαρτυρία τα ίδια τα άτομα τα οποία και είχαν ασχοληθεί με τα συγκεκριμένα ζητήματα τα οποία σχολίασε ο Μ.Κ.2. Είναι δε αξιοπρόσεκτο και δεν διέλαθε της προσοχής μας ότι σε πολλές περιπτώσεις ο Μ.Κ.2 έδωσε μία διαφορετική ερμηνεία και ανάγνωση για γεγονότα από εκείνη που δόθηκε από τους μάρτυρες οι οποίοι είχαν ιδίαν γνώση σε σχέση με αυτά.
  • Καταληκτικά ως προς τον Μ.Κ.2 αυτό το οποίο πρέπει να τονιστεί είναι πως, σε αντίθεση με τον ίδιο, το κατηγορητήριο επεκτείνεται και σε χρόνο πέραν της 14/6/12. Ο ίδιος θεωρούσε ότι αν πείσει για την αύξηση στις 14/6/12 δεν απαιτείται οτιδήποτε άλλο αφού έτσι θα ενεργοποιείτο η υποχρέωση για ανακοίνωση και όντως αυτό θα συνέβαινε αν η διερεύνηση που ακολουθεί οδηγήσει στο συμπέρασμα που ο ίδιος υιοθέτησε, δηλαδή ότι υπήρξε αύξηση. Είναι αυτονόητο πως η δική μας διερεύνηση, εξέταση και ανάλυση οφείλει να είναι και θα είναι ευρύτερη από πλευράς χρονικής έκτασης δεδομένου ότι δεν μπορούμε να περιοριστούμε στις 14/6/12. Έπεται πως η δική μας εξέταση περιλαμβάνει και υπερκαλύπτει τη μια μέρα στην οποίαν αυτοπεριορίστηκε ο Μ.Κ.2.

 

Κατηγορούμενοι

Μεγάλο μέρος από τη μαρτυρία που δόθηκε από τους Κατηγορούμενους αφορούσε σε μη αμφισβητούμενα ή αναντίλεκτα γεγονότα.

 

Επίκεντρο αυτής, ως ήταν φυσικό, ήταν η παράθεση των προσπαθειών που η Κ.1 κατέβαλε και το σύνολο των ενεργειών που λαμβάνονταν σε διάφορα χρονικά στάδια προς επίτευξη του στόχου της ανακεφαλαιοποίησης που είχε καθοριστεί από την Ε.Α.Τ., ήτοι του ελλείμματος  κεφαλαίου ύψους €1560εκ. μέχρι τις 30/6/12.

 

Ουσιαστικό μέρος της μαρτυρίας που οι Κατηγορούμενοι προσέφεραν αναλώθηκε στην παράθεση και επεξήγηση των διαφόρων παραγόντων που βρίσκονταν σε εξέλιξη κατά τον ουσιώδη χρόνο και μπορούσαν να επηρεάσουν θετικά ή αρνητικά την κάλυψη του στόχου της Ε.Α.Τ., ήτοι (α) η πώληση των ασφαλιστικών εταιρειών, (β) η πώληση του Κέρμια, (γ) η έκδοση ομολόγου Coco, (δ) η ενδεχόμενη νέα αποτίμηση των ΝΟΕΔ και (ε) η ανάγκη για διενέργεια πρόσθετων προβλέψεων. Στο πλαίσιο αυτό έγινε επίσης από όλους ιδιαίτερη αναφορά στο περιεχόμενο της παρουσίασης και ανάλυσης των πιο πάνω παραγόντων από τον Μ.Κ.21 στη συνεδρία του Δ.Σ. ημερ.14/6/12.

Δεν έχουμε διαπιστώσει οποιαδήποτε σημαντική διαφοροποίηση στη μαρτυρία τους αναφορικά με το περιεχόμενο της πιο πάνω παρουσίασης και γενικότερα της ενημέρωσης που έτυχαν για κάθε ένα από τους πιο πάνω παράγοντες.

 

Δεν μας ξενίζει, αντιθέτως το θεωρούμε απόλυτα φυσιολογικό, ότι για κάποιους από τους πιο πάνω παράγοντες που είχαν άμεση σχέση με την πορεία κάλυψης του κεφαλαιακού ελλείμματος ορισμένοι από τους Κατηγορούμενους είχαν περισσότερη γνώση από άλλους ακριβώς λόγω της εμπλοκής και ανάμειξης τους με αυτά τα θέματα ενώ για άλλους Κατηγορούμενους η πληροφόρηση τους περιορίζετο σε εκείνη που  διδόταν στο πλαίσιο των συνεδριών του Δ.Σ.

 

Όλοι  οι Κατηγορούμενοι προέβαλαν τη θέση ότι  κατά τον ουσιώδη χρόνο μεταξύ 14/6/12- 26/6/12 υπήρχαν διάφορες εκκρεμότητες σε εξέλιξη τέτοιες που δεν μπορούσαν να οδηγήσουν στην αποκρυστάλλωση συγκεκριμένου ποσού αναφορικά με το έλλειμμα της Κ.1 και δη στο ύψος των περίπου €400εκ. έτσι ώστε να μην δικαιολογείτο η έκδοση οποιασδήποτε δημόσιας Ανακοίνωσης.

 

Ξεκαθαρίζουμε εξαρχής ότι το κατά πόσο στην εν λόγω επίδικη περίοδο το κεφαλαιακό έλλειμμα είχε αυξηθεί περίπου στα €400εκ. είναι ζήτημα πραγματικό και ως τέτοιο θα πρέπει να αποφασιστεί από το Δικαστήριο μέσω της αξιολόγησης της προσαχθείσας μαρτυρίας.

 

Μ.Υ.1(1)

 

Η Κ.1 κάλεσε ως μοναδική μάρτυρα την Μ.Υ.1(1) η μαρτυρία της οποίας ουσιαστικά περιστράφηκε γύρω από το θέμα του CoCo. Η γενική εντύπωση που αποκομίσαμε ήταν ήταν ότι αυτή έδωσε μίαν εμπεριστατωμένη και αναλυτική μαρτυρία αναφορικά με αντικείμενο το οποίο ενέπιπτε στον τομέα αρμοδιότητας της.

 

Κ.2

 

Η γενική αίσθηση που αποκομίσαμε στη διάρκεια που ο Κ.2 έδιδε τη μαρτυρία του ήταν ότι προσπαθούσε να πει όσα λιγότερα μπορούσε. Κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης διαπιστώσαμε ότι έδιδε σύντομες και ενίοτε μονολεκτικές απαντήσεις αποφεύγοντας να επεκταθεί.

 

Εντύπωση πάντως προκαλεί ότι για αρκετά σημαντικά και καίρια ζητήματα που αφορούσαν την Κ.1 και την προσπάθεια της στον ουσιώδη χρόνο να πετύχει το στόχο της ανακεφαλαιοποίησης που είχε καθοριστεί από την Ε.Α.Τ. ο ίδιος δήλωνε είτε άγνοια, είτε απουσία μνήμης.

 

Ήταν δε εμφανής, κατά την εκτίμηση μας, η προσπάθεια του να υποβαθμίσει όσον μπορούσε το δικό του ρόλο ως Προέδρου του Συγκροτήματος της Κ.1 υπογραμμίζοντας επιτηδευμένα θα λέγαμε, ότι αφενός για όλα τα σοβαρά θέματα που αφορούσαν τις εργασίες της Κ.1, περιλαμβανομένου και αυτού της διαδικασίας κάλυψης των απαιτήσεων της Ε.Α.Τ., ο ίδιος είχε την ίδια ενημέρωση όπως και τα υπόλοιπα μέλη του Δ.Σ. και, αφετέρου, ότι δεν έβλεπε το λόγο να τυγχάνει προσωπικής ενημέρωσης πριν την ενημέρωση του Δ.Σ. γι΄ αυτό και δεν ερωτούσε ο ίδιος μεμονωμένα οποιονδήποτε υπηρεσιακό.

 

Κ.3

 

Η γενικότερη εικόνα που αποκομίσαμε από τον Κ.3 ήταν εκείνη ενός οξυδερκή και ικανού ατόμου με ξεκάθαρη αντίληψη των πραγμάτων.

 

Αναλυτικά αναφέρθηκε στα διάφορα ζητήματα που μπορούσαν να επηρεάσουν είτε θετικά, είτε αρνητικά το κεφαλαιακό έλλειμμα που είχε καθοριστεί με βάση την Άσκηση της Ε.Α.Τ. Φάνηκε δε πολύ καλός γνώστης όλων των παραμέτρων που επηρέαζαν καθ΄ οιονδήποτε τρόπο την πορεία κάλυψης του κεφαλαιακού κενού έχοντας μάλιστα ο ίδιος και ουσιαστική εμπλοκή στις προσπάθειες που καταβάλλονταν σχετικά.

 

Ήταν φανερό, και αυτό προκύπτει και από κάποιες αναφορές του ιδίου που καταγράφονται στα πρακτικά των συνεδριάσεων του Δ.Σ., ότι ήταν άνθρωπος ο οποίος, γνωρίζοντας καλά τα δεδομένα που υπήρχαν ενώπιον του στην εξελικτική πορεία κάλυψης του κεφαλαιακού κενού, δεν ήθελε να αφήνει τα πράγματα να προχωρούν στην τύχη χωρίς, δηλαδή, την εκ των προτέρων διασφάλιση εναλλακτικών λύσεων.

 

Το ότι ο ίδιος είχε πλήρη επίγνωση των καταστάσεων και των διαφόρων ενδεχομένων που μπορούσαν να λάβουν χώρα, χωρίς δηλαδή οποιαδήποτε υποτίμηση των κινδύνων που μπορούσαν να οδηγήσουν σε αύξηση του κεφαλαιακού ελλείμματος λόγω πιθανής επέλευσης αρνητικών εξελίξεων, φαίνεται και από την αναφορά του στις χειρόγραφες σημειώσεις Λαζαρίδου για την πιθανότητα αύξησης του κεφαλαιακού ελλείμματος σε περίπτωση που δεν τελεσφορούσε η πώληση των ασφαλιστικών εταιρειών που, όπως και ο ίδιος επεσήμανε, αποτελούσε ένα πολύ σημαντικό μέρος της όλης προσπάθειας για κάλυψη του κεφαλαιακού κενού.

 

αφορά τα διαδραματισθέντα και λεχθέντα στην Γ.Σ. στις 19/6/12, η προσπάθεια του Κ.3 να ανασκευάσει το πραγματικό αλλά και προφανές νόημα των αναφορών του στις χειρόγραφες σημειώσεις Λαζαρίδου ημερ. 26/6/12 (Τεκμήριο 109) έχει καταπέσει στο κενό. Υπενθυμίζουμε ότι σε εκείνη την αναφορά καταγράφεται, μεταξύ άλλων, η φράση «πριν μια εβδομάδα είπαμε για €200 εκ. και ότι είμαστε στο 80%-90%, άρα παραπλάνηση….».

 

Παρά το ότι το λογικό και προφανές νόημα της πιο πάνω αναφοράς σαφώς παραπέμπει στα όσα είχαν αναφερθεί μια εβδομάδα προηγουμένως στην Γ.Σ. στις 19/6/12 και ειδικότερα στη δήλωση περί ποσού €200 εκ.- αναφορικά με το έλλειμμα- ήταν φανερό, κατά την άποψη μας, ότι ο Κ.3 για τους δικούς λόγους δεν ήθελε να παραδεκτεί ενώπιον μας το γεγονός ότι τέτοια δήλωση είχε όντως γίνει. Στο πλαίσιο δε αυτό προσπάθησε ανεπιτυχώς να προβάλει μια άλλη ερμηνεία εντελώς αντίθετη με το ξεκάθαρο και αυτονόητο περιεχόμενο των πρακτικών.

 

Κατά τον ίδιο τρόπο ο ισχυρισμός του ότι η αναφορά στα πρακτικά του Δ.Σ. ημερ. 29/6/12 σε λεχθέντα στη Γ.Σ. περί αναγκαίων πρόσθετων κεφαλαίων της τάξης των €200 - €300εκ. οφείλετο σε κάτι που είχε δημοσιοποιηθεί στον Τύπο και όχι αναφορά που είχε γίνει στην Γ.Σ. όχι μόνο δεν πείθει αλλά θεωρούμε ότι διαστρεβλώνει το σαφές και ξεκάθαρο νόημα της εν λόγω αναφοράς από τα πρακτικά.

 

Κ.4

 

Ήταν φανερό από τη μαρτυρία που προσέφερε πως ο Κ.4  γνώριζε πολύ καλά και από πρώτο χέρι όλες τις εξελίξεις που αφορούσαν την διαμόρφωση και εξέλιξη της προσπάθειας της Κ.1 προς κάλυψη του κεφαλαιακού ελλείμματος όπως αυτό είχε καθοριστεί στο πλαίσιο της Άσκησης της Ε.Α.Τ.

 

Όσον δε αφορά τη μαρτυρία που έδωσε στην αντεξέταση διαπιστώσαμε ότι δεν απαντούσε με αυθορμητισμό       αλλά αντιθέτως με επιφυλακτικότητα και συγκρατημένα. Φαινόταν δε ότι σε κάθε ερώτηση που του υποβάλλετο σκεφτόταν την απάντηση που θα έδιδε ενώ σε αρκετές περιπτώσεις απέφευγε επιμελώς να απαντήσει επί του προκειμένου και διαμόρφωνε το περιεχόμενο της απάντησης του αναλόγως με το τι ήθελε ο ίδιος να τονίσει και να προβάλει.

 

Σε αρκετές πτυχές της μαρτυρίας του υπήρξαν αντιφάσεις, ανακολουθίες και παλινδρομήσεις.

 

Κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης  μας έδιδε έντονα την εντύπωση ότι διακατείχετο από μια έγνοια και ανησυχία να μην προκύψει οτιδήποτε που δυνατόν να είναι επιβαρυντικό για τον ίδιον. Στο πλαίσιο αυτό αφενός απέφευγε να απαντήσει ευθέως σε αρκετά ερωτήματα που του υποβάλλονταν και αφετέρου προσπαθούσε να αποστασιοποιηθεί από κάποιες ενέργειες και ή γνώση που θα μπορούσαν καθ΄οιονδήποτε τρόπο να αξιοποιηθούν σε βάρος του.

 

Σε άλλες δε περιπτώσεις ήταν έκδηλη τόσο η αμηχανία του όσο και η προσπάθεια  του Κ.4 για υπεκφυγή. Τέτοια ήταν ιδιαίτερα η στάση του όταν ερωτάτο σε σχέση με τα διαδραματισθέντα και λεχθέντα κατά την Γ.Σ.

 

Κ.5

 

Η γενικότερη εικόνα που αποκομίσαμε από τον Κ.5 ήταν εκείνη ενός ιδιαίτερα έμπειρου και ικανού στελέχους της Κ.1 ο οποίος κατέθεσε με επάρκεια και επαγγελματισμό αυτά που γνώριζε στο πλαίσιο του δικού του τομέα ευθύνης και αρμοδιοτήτων. Με εμπεριστατωμένο τρόπο ανέδειξε ιδιαίτερα το ζήτημα του καθορισμού των προβλέψεων και γενικότερα της διαδικασίας που ακολουθείται σχετικά δίδοντας στο Δικαστήριο κάθε αναγκαία επεξήγηση και ανάλυση ούτως ώστε αυτό να είναι σε θέση να αντιληφθεί και να εκτιμήσει κατάλληλα την όλη διεργασία που ακολουθείτο σε αυτό τον τομέα.

 

Δεν έχουμε διαπιστώσει οποιαδήποτε προσπάθεια μέσω της μαρτυρίας του να υποβιβάσει, όπως ήταν η εισήγηση της Κ.Α., την κρισιμότητα των διαφόρων θεμάτων που τέθηκαν στο Δ.Σ. κατά τις 14/6/12 σε ό,τι αφορά την πιθανή επίδραση τους σε αύξηση του ελλείμματος. Αντιθέτως θεωρούμε ότι με ισοζυγισμένο τρόπο αναφέρθηκε σε όλες τις σχετικές παραμέτρους που επηρέαζαν καθ΄οιονδήποτε τρόπο την πορεία κάλυψης του κεφαλαιακού ελλείμματος παραθέτοντας σε κάθε περίπτωση όλα τα δεδομένα που είχε κατά νουν.

 

Μ.Υ.1(5)

 

Όσον αφορά τον Μ.Υ.1(5) έχοντας εξετάσει τα ακαδημαϊκά προσόντα του και την επαγγελματική δραστηριότητα τον έχουμε κρίνει εμπειρογνώμονας σε θέματα του δικαίου της κεφαλαιαγοράς και δη της κατάχρησης αγοράς περιλαμβανομένης της λειτουργίας και εποπτείας της αγοράς.

 

Η προσπάθεια προσφοράς μέσω αυτού του μάρτυρα μαρτυρίας σε σχέση με τα ουσιαστικά νομικά ερωτήματα της υπόθεσης οδήγησε στην έκδοση της Ενδιάμεσης μας Απόφασης 12/4/17 δια της οποίας δεν επετράπη η παρουσίαση της γραπτής δήλωσης του ως μέρος της κυρίως εξέτασης του. Παρόμοια προσπάθεια έγινε και στο πλαίσιο της μαρτυρίας που κλήθηκε στη συνέχεια να δώσει η οποία αναπόφευκτα είχε την ίδια κατάληξη. Έχοντας λοιπόν διαπιστώσει ότι πλείστα όσα θέματα κλήθηκε μέσω της κυρίως εξέτασης να καταθέσει περιστρέφονταν γύρω από τον Νόμο και το Δίκαιο παρέλκει η οποιαδήποτε αξιολόγηση τους εφόσον δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη.

 

Υπό αυτά τα δεδομένα η μαρτυρία που τελικώς επετράπη στο μάρτυρα να δώσει υπήρξε ιδιαίτερα περιορισμένη και αφορούσε βασικά την επεξήγηση ορισμένων εννοιών και παράθεση κάποιων στοιχείων ενδεικτικών της ύπαρξης χειραγώγησης.

 

Η διατύπωση της γνώμης του τόσο για το κατά πόσο ήταν νομικά επιβεβλημένη η έκδοση ανακοίνωσης περί κεφαλαιακού ελλείμματος €400εκ. κατά την 14η/6/12 όσο και για το ότι η έκδοση τέτοιας ανακοίνωσης ενδέχετο να εκθέσει τα μέλη του Δ.Σ. σε αστικής ή ποινικής φύσεως ευθύνες, αποτέλεσε εκ νέου προσπάθεια της Υπεράσπισης του Κ.5 να δοθεί μέσω αυτού του μάρτυρα μη επιτρεπτή μαρτυρία σε σχέση με τα ουσιαστικά νομικά ερωτήματα της υπόθεσης και ή σε σχέση με το ύστατο ερώτημα της (ultimate question). Τούτου δοθέντος δεν μπορεί και δεν θα ληφθεί υπόψη.

 

Κ.6

 

Ο Κ.6 μας άφησε με θετικές εντυπώσεις όσον αφορά την ειλικρίνεια και ευθύτητα του κατά την παρουσίαση της μαρτυρίας του.

 

Με απόλυτα σαφή και εμπεριστατωμένο τρόπο ανέδειξε τις διάφορες ενέργειες που λαμβάνονταν και βρίσκονταν υπό εξέλιξη κατά τον ουσιώδη χρόνο με στόχο τον μηδενισμό του ελλείμματος μέχρι τις 30/6/12. Ιδιαίτερη δε αναφορά έκανε και στις επαφές και ενέργειες που γίνονταν για άντληση κεφαλαίων μέσω της έκδοσης ενός νέου υβριδικού αξιογράφου CoCos που να συνάδει με τους κανόνες της Ε.Α.Τ.

 

Όπως προέκυψε, λόγω της ιδιότητας του ως Προέδρου της Επιτροπής Κεφαλαίου της Εκτελεστικής Διεύθυνσης, ο Κ.6 τηρείτο συνεχώς ενήμερος για την εξέλιξη του θέματος CoCos από την Διευθύντρια της CISCO Μ.Υ.1(1) η οποία είχε αναλάβει από τον Μάιο του 2012 να το διερευνήσει και να υποβάλει εισήγηση. Όπως δε διεφάνη τόσο από την κυρίως εξέταση όσο και από την αντεξέταση ο Κ.6 ήταν άρτιος γνώστης του θέματος αυτού και της εξέλιξης του σε όλα τα χρονικά στάδια. Μάλιστα κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης κλήθηκε μέσω διαφόρων ερωτήσεων και επεξήγησε με απόλυτα εμπεριστατωμένο και κατατοπιστικό τρόπο κάθε πτυχή του θέματος CoCos ως και τις διάφορες εκδοχές και διαφοροποιήσεις που είχαν εξετασθεί σε διάφορα χρονικά στάδια από τις αρχές Μαΐου μέχρι και τις 25/6/12 με γνώμονα πάντοτε τη διαμόρφωση και κατάληξη του σε ένα χρηματοοικονομικό μέσο (εργαλείο) το οποίο θα ήταν αποδεκτό από την Ε.Α.Τ.

 

 

Επίδικα Ζητήματα Υπόθεσης

 

Δύο ήταν βασικά τα επίδικα ζητήματα στην παρούσα υπόθεση γύρω από τα οποία περιστράφηκε η διερεύνηση των γεγονότων και η κατάληξη σε ευρήματα:

 

(α) Η διακύμανση του κεφαλαιακού ελλείμματος της Κ.1 μετά την Ανακοίνωση της 10/5/12 και την τυχόν αύξηση του κατά την επίμαχη περίοδο 14/6/12- 26/6/12 στα επίπεδα τα οποία προβάλλει η Κ.Α. με την Κατηγορία 2 και τις δοθείσες λεπτομέρειες.

(β) Οι δηλώσεις που έγιναν (ή δεν έγιναν) κατά τη Γ.Σ. της 19/6/12 σχετικά με το κεφαλαιακό έλλειμμα της Κ.1, όπως προβάλλει η Κ.Α. με τις Κατηγορίες 3-6.

 

Παρά την κατά κάποιον τρόπο αντίθετη εντύπωση την οποίαν εισπράξαμε κατά την έναρξη της ακρόασης, εντούτοις στην πορεία της δίκης διεφάνη πως πλείστα όσα γεγονότα ήταν εν τέλει μη αμφισβητούμενα ή αναντίλεκτα και αποτελούσαν έτσι κοινό υπόβαθρο μεταξύ όλων (έστω και αν δεν δηλώθηκαν ως παραδεκτά).

 

Στην Απόφαση μας καταγράφονται με χρονολογική σειρά τα μη αμφισβητούμενα γεγονότα δίδοντας έτσι το γενικότερο πλαίσιο γεγονότων της επίδικης περιόδου και στη συνέχεια γίνεται αξιολόγηση  κάποιων επιμέρους ζητημάτων για τα οποία προωθήθηκαν διαφορετικές εκδοχές.

  • Ισχυρισμός Μ.Κ.2 για ανεπαρκείς προβλέψεις (Under Provisioning)
  •  Συναντήσεις Μ.Κ.21 με τον Κ.4 στις 13/6/12
  • Συνάντηση στο γραφείο του Κ.4 με Μ.Κ.21 και Κ.6
  • Συναντήσεις στο γραφείο Κ.2 και στο γραφείο του Κ.4 στις 14/6/12
  • Κατά πόσο τέθηκε θέμα profit warning προς συζήτηση από τον Μ.Κ.21 στο Δ.Σ.
  • Επιστολή ημερ. 20/6/12 - Κατά πόσο είχε ετοιμαστεί από τον Μ.Κ.21
  • Οι συνθήκες κάτω από τις οποίες δόθηκε η επιστολή ημερ.20/6/12 στον Μ.Κ.19
  • Συναντήσεις Κατηγορουμένων 2, 3 & 4 με τον Διοικητή της Κ.Τ.Κ. στην παρουσία του Μ.Κ.7
  • Θέμα Ερμηνείας Κανόνων Ε.Α.Τ.

 

 

Παράγοντες που επηρέαζαν το κεφαλαιακό έλλειμμα

 

Βασικό επίδικο ζήτημα στην υπόθεση αποτέλεσε το κατά πόσο υπήρξε αύξηση του ελλείμματος από €200εκ. σε περίπου €400εκ. κατά την επίδικη χρονική περίοδο. Για να υπάρξει οποιαδήποτε κατάληξη επί του ζητήματος αυτός έπεται ότι το Δικαστήριο πρέπει να αναλύσει τα επιμέρους θέματα που επηρέαζαν θετικά ή αρνητικά το έλλειμμα.

 

Προχωρώντας στην ανάλυση των επιμέρους ζητημάτων πιο κάτω τονίζουμε πως δεν το πράττουμε με σκοπό την κριτική και την εκφορά αξιολογικής άποψης (value judgment) επί του τρόπου διαχείρισης των θεμάτων της Κ.1 από το Δ.Σ., πράγμα που σαφώς εκφεύγει της δικαιοδοσίας μας. Εξετάζουμε αυτά εντός της περιορισμένης εμβέλειας των λεπτομερειών της Κατηγορίας 2 ώστε να καταλήξουμε κατά πόσο εντός της επίδικης περιόδου είχαν όντως αποκρυσταλλωθεί γεγονότα που καθόριζαν το ύψος του κεφαλαιακού ελλείμματος στα €400εκ. περίπου.

 

Προς τον σκοπό αυτό καθίσταται αναγκαίο να εξεταστούν τα πέντε θέματα που θα μπορούσαν να έχουν επιρροή και επίδραση στη διαμόρφωση του κεφαλαιακού ελλείμματος στον ουσιώδη χρόνο.

 

Ενώπιον του Δ.Σ. παρουσιάστηκε στις 14/6/12 από τον Μ.Κ.21 ο αναφερόμενος ως ΠΙΝΑΚΑΣ Χ" Μιτσή προς τον σκοπό απεικόνισης κάλυψης του κεφαλαιακού ελλείμματος που είχε καθοριστεί από την άσκηση της Ε.Α.Τ. Σε αυτό καταγράφονταν πέντε εκκρεμότητες υπό την μορφή μεταβλητών παραγόντων ως ακολούθως:

 

  • Πρώτον Ενδεχόμενη ανάγκη για νέα αποτίμηση των ΝΟΕΔ που η Κ.1 είχε στο χαρτοφυλάκιο της.
  • Δεύτερον Τυχόν ανάγκη για πρόσθετες προβλέψεις πέραν των προϋπολογισθεισών στις 12/6/12.
  • Τρίτον το οικονομικό αποτέλεσμα της έκβασης της διαδικασίας πώλησης των ασφαλιστικών εταιρειών της Κ.1 που βρισκόταν σε εξέλιξη.
  • Τέταρτον το οικονομικό αποτέλεσμα της έκβασης της προσπάθειας πώλησης του ξενοδοχείου Κέρμια.
  • Πέμπτον το οικονομικό αποτέλεσμα της έκβασης της διαδικασίας έκδοσης μετατρέψιμων ομολόγων (CoCo) τα οποία θα προσμετρούσαν στα κεφάλαια για σκοπούς της άσκησης της Ε.Α.Τ.

 

Οι πιο πάνω παράγοντες εξετάζονται με την προοπτική να διακριβωθεί το κατά πόσον αυτοί εντός της επίδικης περιόδου είχαν αποκρυσταλλωθεί ή ποσοτικοποιηθεί ούτως ώστε να επιτρέπαν την κατάληξη σε συγκεκριμένο οριστικό αριθμό κεφαλαιακού ελλείμματος και δη του ποσού των €400εκ. περίπου.

 

ΟΕΔ-ΝΟΕΔ

Λόγω του ότι τον Απρίλη του 2012 δεν υπήρχε γενικώς αποδεκτή άποψη μεταξύ όλων των τραπεζών και όλων των ελεγκτικών οίκων για την αποτίμηση των νέων ελληνικών ομολόγων η Κ.1 ζήτησε περί τα τέλη Μαΐου 2012 από την Ernst & Young μέσω της Οικονομικής Διεύθυνσης της Τράπεζας και δη μέσω του Μ.Κ.21 όπως η πρώτη συμβουλεύσει την Κ.1 για τον λογιστικό χειρισμό των ΝΟΕΔ που προέκυψαν από την ανταλλαγή με τα παλαιά ομόλογα ελληνικού δημοσίου στο πλαίσιο της επισκόπησης από τους Ελεγκτές των εξαμηνιαίων ενδιάμεσων λογαριασμών της Κ.1 στις 30/6/12.

Το κύριο ερώτημα ήταν κατά πόσο υπήρχε ενεργός αγορά (active market) για τα ΝΟΕΔ, πράγμα που θα επηρέαζε τόσο την ταξινόμηση τους στους λογαριασμούς όσο και την αποτίμηση τους. Επρόκειτο για σχετικά πρωτόγνωρο θέμα που συζητείτο στο επίπεδο τεχνικών επιτροπών των μεγάλων λογιστικών οίκων στην Ευρώπη.

Αποτελεί κατάληξη μας ότι το κατά πόσο θα υπήρχε οποιαδήποτε ζημιά από ενδεχόμενη ανάγκη νέας αποτίμησης των ΝΟΕΔ  η οποία θα έπρεπε να επιβαρύνει τα κεφάλαια της Κ.1 ήταν θέμα που κατά την 14/6/12 ήταν ακόμα ανοιχτό. Μόνο μετά τις 22/6/12 που λήφθηκε η τελική απόφαση για τον λογιστικό χειρισμό του θέματος διεφάνη αφενός ότι θα υπήρχε ζημιά και, αφετέρου, ότι αυτή θα έπρεπε πλέον να προσδιοριστεί. Ο καθορισμός του ύψους της ζημιάς αυτής ολοκληρώθηκε στις 26/6/12. Σημειώνουμε δε ότι η Κ.Τ.Κ. ουδέποτε τοποθετήθηκε ως προς το ερώτημα που ο Κ.4 είχε θέσει του κατά πόσο θα έπρεπε να ξαναμετρηθούν οι ζημιές από τα ΝΟΕΔ στο έλλειμμα, όπως επιβεβαίωσε και ο Μ.Κ.21[1].

 

Προβλέψεις (Provisions)

 

Δεν μπορούμε να συμφωνήσουμε με τη θέση του Μ.Κ.2 ότι το ποσό των €50εκ. θα έπρεπε να θεωρηθεί κατά την 14/6/12 δεδομένο. Αντίθετα εκείνο που προβάλλει από τα πιο πάνω ήταν ότι το όλο ζήτημα ήταν ρευστό και η πρώτη φορά που υπήρξε έστω προκαταρκτική κατάληξη επί συγκεκριμένου ποσού ήταν μετά τη συνεδρία της Maxi στις 26/6/12.

 

Κατ’ επέκταση κατά τον επίδικο χρόνο δεν υπήρχε αποκρυσταλλωμένο ή ποσοτικοποιημένο το ύψος των προβλέψεων του συγκροτήματος της Κ.1 ώστε να μπορεί να υπολογιστεί στο πλαίσιο της άσκησης της Ε.Α.Τ.

 

Ασφαλιστικές εταιρείες

Το ερώτημα που εγείρεται είναι κατά πόσο εντός της επίδικης περιόδου, ήτοι μεταξύ 14/6/12 που έληξε η διορία υποβολής προσφορών μέχρι και τις 26/6/12, ήταν εφικτό να υπάρξει κατάληξη σε δεσμευτική προσφορά για πώληση των ασφαλιστικών εταιρειών, ώστε το προϊόν της πώλησης να ληφθεί υπόψιν στο κεφαλαιακό έλλειμμα.

 

Η βασική θέση των Κατηγορουμένων ήταν ότι η διαδικασία δεν είχε ολοκληρωθεί και ήταν εφικτό αυτό να γίνει μέχρι την καταληκτική ημερομηνία της 30/6/12. Αντίθετη ήταν η θέση της Κ.Α. η οποία προέβαλε την άποψη ότι από τις 14/6/12 δεν υπήρχε πλέον οποιαδήποτε προοπτική πώλησης των ασφαλιστικών εταιρειών εντός της πιο πάνω προθεσμίας.

 

Στη βάση των δεδομένων που υπήρχαν στον ουσιώδη χρόνο, θεωρούμε ότι μετά και τη συνεδρία του Δ.Σ. στις 18/6/12 και της ενημέρωσης που εκεί έτυχαν για την εξέλιξη του θέματος, δεν υπήρχε πλέον ρεαλιστικό ενδεχόμενο κατάληξης μέχρι και την 30/6/12, εξ’ ου και η παράταση που αποφασίστηκε να δοθεί δεν περιορίστηκε μέχρι και την ημερομηνία εκείνη.

 

Με δεδομένη την μη αποδοχή διαφοροποίησης της διαδικασίας των προσφορών από την Ad Hoc Επιτροπή ως ήταν η δεδηλωμένη από την αρχή επιθυμία της ετ. Nest μέσω της διεξαγωγής κατ΄ ιδίαν διαπραγματεύσεων, δεν υπήρχε πλέον βάσιμη ελπίδα, παρά την παράταση που είχε δοθεί, για θετική κατάληξη μέχρι τις 30/6/12.

 

Κατ’ επέκταση αποτελεί κατάληξη μας ότι το προϊόν της πώλησης των ασφαλιστικών εταιρειών της Κ.1 δεν μπορούσε να ληφθεί υπόψιν στον επίδικο χρόνο προς μετριασμό του κεφαλαιακού ελλείμματος ως ρεαλιστικό ενδεχόμενο.

 

Ξενοδοχείο Κέρμια

Από τα πιο πάνω προκύπτει ότι κατά την επίδικο περίοδο το ενδεχόμενο να ολοκληρωθεί πώληση του ξενοδοχειακού συγκροτήματος ΚΕΡΜΙΑ μέχρι τις 30/6/12 ήταν άκρως απομακρυσμένο. Δεν εκκρεμούσαν καν συζητήσεις με συγκεκριμένο ενδιαφερόμενο, ούτε και κάποια συντονισμένη προσπάθεια για πώληση του. Οι όποιες σκέψεις για πώληση ανάγονταν σε διάστημα πέραν της δεκαετίας, χωρίς να έχει σε οποιοδήποτε στάδιο υπάρξει οτιδήποτε χειροπιαστό. Ακόμη και η αναγραφή του ποσού στον Πίνακα Χ” Mιτσή αποτελούσε, κατά δική του παραδοχή, απλώς μίαν εκτίμηση του τι ποσό θα ήταν αποδεκτό για την Κ.1.

Έπεται πως ο παράγοντας αυτός δεν θα έπρεπε να συνυπολογίζεται με θετικό πρόσημο στον υπολογισμό του κεφαλαιακού κενού για σκοπούς Ε.Α.Τ.

 

CoCo

Από την προσαχθείσα μαρτυρία δεν έχουμε διαπιστώσει να αμφισβητείται ότι από τον Μάιο του 2012 ήταν μέσα στους σχεδιασμούς της Κ.1 η περαιτέρω ενίσχυση των κεφαλαίων μέσω της έκδοσης ομολόγου μετατρέψιμου (CoCo) και ότι στο πλαίσιο αυτό ξεκίνησαν συζητήσεις εντός της Κ.1, και στη συνέχεια επαφές με την Κ.Τ.Κ. με στόχο την εξεύρεση ενός οικονομικού εργαλείου προς κάλυψη του κεφαλαιακού περιθωρίου προστασίας ως οι απαιτήσεις της Κεφαλαιακής Άσκησης της Ε.Α.Τ.

 

Προκύπτει ότι κατά την επίδικη περίοδο το ζήτημα του κατά πόσο θα προχωρούσε η έκδοση CoCos με τρόπο που να επιτρέψει στην Κ.1 να πετύχει το στόχο κάλυψης του κενού μέχρι την 30/6/12, παρέμενε ανοιχτό. Μόνο μετά την προσφυγή του Κράτους στον Μηχανισμό Στήριξης την 25/6/12 κάτι τέτοιο έπαψε πλέον να είναι εφικτό, με αποτέλεσμα εφεξής να μην μπορεί να λαμβάνεται υπόψη στους υπολογισμούς της Κ.1.

 

 

ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ – 19/6/12

 

Αρχίζοντας από τους ίδιους τους Κ.2-6 αυτό το οποίο έχουμε παρατηρήσει και μας έχει εντυπωσιάσει αρνητικά είναι πως όλοι, ούτε λίγο ούτε πολύ, προέβαλαν επίμονα ενώπιον μας πως δεν ενθυμούντο καθόλου τις ερωτήσεις και απαντήσεις που δόθηκαν στη Γ.Σ., με αξιοπρόσεκτες εξαιρέσεις όμως μόνο (α) όταν επιθυμούσαν επιτηδευμένα να αποκλείσουν ότι κάποιο θέμα υπήρξε αντικείμενο συζήτησης (π.χ. το ποσό ελλείμματος) και (β) όταν ήθελαν παρομοίως να προβάλουν ότι κάποιο θέμα συζητήθηκε (π.χ. τα δάνεια του Κ.2). Η συνολική μας εντύπωση είναι πως υπήρξε επί των ζητημάτων αυτών μια ανεξήγητη, (για τέτοιου επιπέδου αξιωματούχους δημόσιας εταιρείας), και εν πολλοίς συγχρονισμένη «αμνησία» και επιλεκτική μνήμη, η οποία ξαφνιάζει υπό την έννοια ότι είναι τουλάχιστον περίεργο το ότι κανένας δεν θυμάται κάτι από μια τέτοια σημαντική και πολύωρη συνέλευση σε τόσο κρίσιμες στιγμές για την Κ.1 αλλά και γενικότερα.

 

Κατόπιν αξιολόγησης της προσαχθείσας μαρτυρίας καταλήγουμε πως υπήρξαν σαφείς αναφορές ότι το έλλειμμα δεν υπερέβαινε τα €200εκ. Επισημαίνουμε τις αναφορές του Μ.Κ.18 ότι υπήρξαν ερωτήσεις για το πόσο έλλειμμα υπήρχε για την πλήρη κεφαλαιοποίηση οπότε δόθηκε η απάντηση «€200εκ.» αλλά και τα όσα προέκυψαν στη βάση της μαρτυρίας του Μ.Κ.14. Εκείνο το οποίο διαφοροποιεί τον Μ.Κ.14 από άλλους μάρτυρες είναι το ότι μόνον αυτός αποδίδει την τελευταία πιο πάνω δήλωση περί των €200εκ. στον Κ.4.

 

Έχουμε πλήρη επίγνωση της σημαντικότητας και δραστικότητας ακριβώς αυτής της μαρτυρίας του. Επί του συνόλου της μαρτυρίας του τον θεωρούμε αξιόπιστο, ειλικρινή και πειστικό μάρτυρα και κρίνουμε πως μπορούμε με συνειδησιακή ασφάλεια να στηριχθούμε στη μαρτυρία του προς εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων.

 

 

ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ

 

Εισερχόμενοι στη νομική πτυχή της υπόθεσης θα πρέπει εν πρώτοις να παρατηρήσουμε εν σχέσει με τις πέντε εναπομείνασες Κατηγορίες 2-6 πως:

 

(1)    Τρεις από αυτές, ήτοι οι Κατηγορίες 2, 3 και 4 αφορούν το αδίκημα της χειραγώγησης κατά παράβαση του άρθρου 19 του Ν.116(1)/05.

 

        (α)    Η πρώτη εκ των τριών, ήτοι η Κατηγορία 2 είναι και η μόνη η οποία μέσω του άρθρου 20(2) του Ν.116(1)/05 παραπέμπει στην Κ.Δ.Π.406/11 και προβάλλει ως ειδικότερη πράξη χειραγώγησης μιαν από τις μεθόδους τις οποίες προνοεί η εν λόγω Κ.Δ.Π. και συγκεκριμένα τη μη έκδοση επιβαλλόμενης ανακοίνωσης.

 

        (β)    Οι άλλες δύο, ήτοι οι Κατηγορίες 3 και 4 προβάλλουν ως χειραγώγηση μιαν από τις προβλεπόμενες στο άρθρο 20(1) του Ν.116(1)/05 πράξεις, ήτοι αυτή του εδ.(γ) και συγκεκριμένα τη διάδοση πληροφοριών που έδιδαν παραπλανητικές ενδείξεις κατά τη Γ.Σ.

 

(2)    Οι υπόλοιπες δύο στο κατηγορητήριο, ήτοι οι Κατηγορίες 5 και 6 αφορούν ουσιαστικά το αδίκημα της απόκρυψης ουσιώδους στοιχείου κατά τη Γ.Σ. από αξιωματούχους του εκδότη κατά παράβαση του άρθρου 11(2)(β) του Ν.116(1)/05.

 

Ουσιαστικά λοιπόν η Κατηγορία 2 είναι η μόνη η οποία αφορά όλους τους κατηγορούμενους, αφορά ευρύτερο χρονικό διάστημα, αφορά γεγονότα εκτός Γ.Σ. και κυρίως είναι η μόνη σχετιζόμενη με την Κ.Δ.Π.406/11 ενώ οι υπόλοιπες τέσσερις αφορούν, ανά δύο, αφενός χειραγώγηση δια διάδοσης παραπλανητικών πληροφοριών και αφετέρου απόκρυψη στοιχείων, όλες σχετιζόμενες με τη Γ.Σ.

 

Ενόψει των πιο πάνω διαφοροποιητικών αλλά και κοινών χαρακτηριστικών (όπου υπάρχουν) θεωρούμε ότι επιβάλλεται και διευκολύνει η εξέταση, της τυχόν στοιχειοθέτησης οποιασδήποτε κατηγορίας, σε τρεις ενότητες, ήτοι:

 

(Α)   Χειραγώγηση εκτός Γ.Σ.

(Β)   Χειραγώγηση με διάδοση εντός Γ.Σ.

(Γ)    Απόκρυψη στοιχείων εντός Γ.Σ.

 

 

 

 

(Α)   Κατηγορία 2 – Χειραγώγηση εκτός Γ.Σ.

 

Όπως συνάγεται από την έκθεση του αδικήματος, με την Κατηγορία 2 αποδίδεται στους Κατηγορουμένους χειραγώγηση κατά παράβαση «… των άρθρων 19 …» του Ν.116(1)/05 «… και του άρθρου 4(δ)(iv) …» της Κ.Δ.Π.406/11. Τονίσαμε τα πιο πάνω άρθρα (του Νόμου και της Κ.Δ.Π.) για να καταδείξουμε ότι όπως συνάγεται από τους γραμματικούς κανόνες και τις πτώσεις που χρησιμοποιούνται, η κατηγορία στηρίζεται στον συνδυασμό των άρθρων 19 του Νόμου και 4 της Κ.Δ.Π. και όχι «στο άρθρο 19 όπως εξειδικεύεται στο άρθρο 4 της Κ.Δ.Π.» (κάτι που υποστηρίχθηκε).

 

Ισχύς της Κ.Δ.Π.406/11

 

Σε αυτό το σημείο οφείλουμε να αναφέρουμε πως όλοι οι Κατηγορούμενοι, μέσω των συνηγόρων τους ήγειραν ζητήματα, αναφορικά με τη νομιμότητα και ισχύ της Κ.Δ.Π.406/11 επικαλούμενοι ότι είχε εκδοθεί από Συμβούλιο της ΕΚΚ οι διορισμοί των μελών του οποίου αργότερα ανακλήθηκαν λόγω κακής σύνθεσης του διορίσαντος αυτά Υπουργικού Συμβουλίου, οπότε και το νέο Συμβούλιο της ΕΚΚ εξέδωσε τη νέα Κ.Δ.Π.469/12 δια της οποίας κατήργησε την παλαιότερη Κ.Δ.Π.406/11. Υποστήριξαν συναφώς ότι τα λεχθέντα από το Ανώτατο Δικαστήριο στο Νομικό Ερώτημα αρ. 372 συνηγορούν υπέρ της άποψης ότι μη νομότυπα συγκροτημένο όργανο είναι νομικά ανύπαρκτο και συνεπώς η εκδοθείσα υπό τέτοιου οργάνου Κ.Δ.Π. είναι άκυρη εξ υπαρχής και άρα δεν υπάρχει ούτε το αδίκημα (της Κατηγορίας 2).

 

Από δικής της πλευράς η κα Ευθυβούλου τόνισε ότι η Ε.Κ.Κ., δεν ανακάλεσε την Κ.Δ.Π., αλλά την κατήργησε και την αντικατέστησε με νεώτερη. Επικαλούμενη δε το άρθρο 9 του Κεφ.1 υποστήριξε ότι με τον τρόπο αυτό δεν δημιουργήθηκε οποιοδήποτε χρονικό κενό στην ισχύ κανονιστικής πράξης. Ήταν περαιτέρω η θέση της πως, ανεξαρτήτως των πιο πάνω, το Κακουργοδικείο δεν μπορεί αλλά και δεν πρέπει να ασκήσει παρεμπίπτοντα έλεγχο αφού το θέμα έχει ξεκαθαρίσει με το Νομικό Ερώτημα στο οποίο αποφασίστηκε ότι η Κ.Δ.Π. έχει καταργηθεί και επομένως οι συνέπειες από την κατάργηση της τίθενται σε εφαρμογή.

 

Το Α.Δ. υπέδειξε σαφώς προς την κατεύθυνση ότι δεν απαιτείται οποιοσδήποτε παρεμπίπτων έλεγχος για την Κ.Δ.Π.406/11, θέση η οποία δεσμεύει το παρόν Δικαστήριο. Ενόψει και των διαφορετικών εκδοχών που έχουν προωθηθεί ενώπιον μας για το νόημα των λεχθέντων έχει ιδιαίτερη σημασία είναι ο λόγος για τον οποίο το Α.Δ. έκρινε ότι στην παρούσα δεν παραμένει κάτι προς άσκηση τέτοιου ελέγχου. Είναι, κατά τη γνώμη μας, προφανές πως η συγκεκριμένη κατάληξη οφείλεται σε δύο διαφοροποιητικά στοιχεία τα οποία εντόπισε το Α.Δ. και συγκεκριμένα το ότι:

 

  • Στην παρούσα δεν προβάλλεται εισήγηση για μη εφαρμογή κάποιου εν ισχύι κανονισμού επί τω ότι είναι αντισυνταγματικός ή ότι εκδόθηκε καθ΄ υπέρβαση εξουσίας αλλά

 

  • Αντιθέτως ο επίμαχος κανονισμός έχει ήδη καταργηθεί, από το αρμόδιο όργανο, μέσα στο συγκεκριμένο πλαίσιο γεγονότων που αποτέλεσαν κοινό υπόβαθρο.

 

 

Πρέπει δε να διευκρινίσουμε πως είχαμε εγκρίνει το αίτημα για Νομικό Ερώτημα ακριβώς για να διευκρινίζετο με τη γνωμοδότηση του Α.Δ. κατά πόσον θα μπορούσε το Κακουργοδικείο να ασκήσει τον έλεγχο ως προς τον τρόπο παραγωγής και έκδοσης της Κ.Δ.Π.406/11 και την τυχόν ελαττωματικότητα της υπό την έννοια εξέτασης των ζητημάτων αυτών στη βάση των αρχών του διοικητικού δικαίου και έχοντας υπόψιν ότι εάν η παρεμπίπτουσα έρευνα οδηγούσε σε διαπίστωση κακής συγκρότησης το επόμενο στάδιο αναπόφευκτα θα ήταν η μη εφαρμογή της επίμαχης Κ.Δ.Π. στην παρούσα περίπτωση.

 

Το Α.Δ. ναι μεν δεν γνωμοδότησε ευθέως ως προς το τεθέν βασικό νομικό ερώτημα, πλην όμως μέσα από τα λεχθέντα του απευθύνθηκε και στα δυο πιο πάνω επιμέρους ζητήματα. Με δεδομένη την κρίση του Α.Δ. ότι ο έλεγχος αυτός δεν απαιτείται επειδή όλα τα απαραίτητα στοιχεία είναι (στην ουσία) δεκτά, αφού η Κ.Δ.Π. έχει ήδη καταργηθεί και αντικατασταθεί στη βάση γεγονότων τα οποία αποτελούν κοινό υπόβαθρο και με δεδομένη την έκδοση της Κ.Δ.Π.406/11 από αναρμόδιο όργανο καταλήγουμε πως δεν υπάρχει πεδίο εφαρμογής της, αφού στην πραγματικότητα ακυρώθηκε από αρμόδιο συλλογικό διοικητικό όργανο ακριβώς γι΄ αυτό τον λόγο, ο οποίος συνιστά και τον πυρήνα του κοινού υποβάθρου, το οποίο με τη σειρά του συνιστά τον λόγο για τον οποίον, σύμφωνα με το Α.Δ., δεν απαιτείται παρεμπίπτων έλεγχος της Κ.Δ.Π.

 

Έχουμε υπόψιν μας πως πολύ πρόσφατα εξεδόθη η απόφαση στην υπόθεση Αναφορικά με την αίτηση των Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία κ.α., Πολ. Αιτ. 69/17, ημερ. 6.12.17 από τον Έντιμο Δικαστή κ. Γ.Ν. Γιασεμή, στην οποία κατόπιν ενασχόλησης με ακριβώς παρόμοιο θέμα, κατέληξε ότι υπό ανάλογες περιστάσεις η αμέσως προηγούμενη της επίδικης στην παρούσα, ήτοι η Κ.Δ.Π.445/05, ήταν ανίσχυρη και άκυρη εξ υπαρχής. Είναι όμως προφανές από το σκεπτικό πως στα πλαίσια της εν λόγω απόφασης διενεργήθηκε παρεμπίπτων έλεγχος υπό την έννοια που έχουμε εξηγήσει πιο πριν, κάτι το οποίο για το δικό μας δικαστήριο και την παρούσα υπόθεση κρίθηκε αχρείαστο στα πλαίσια του Νομικού Ερωτήματος αρ. 372 από την Ολομέλεια του Α.Δ., η οποία μας δεσμεύει.

 

Αυτοτέλεια του Άρθρου 19 του Ν.116(Ι)/05

 

Δεδομένης της διαπίστωσης μας ότι δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής η Κ.Δ.Π. 406/11, εγείρεται το ερώτημα κατά πόσον η Κατηγορία 2 δύναται να εξετασθεί αποκλειστικά στη βάση του Άρθρου 19 του Ν.116(Ι)/05 χωρίς δηλαδή την αναγκαιότητα χρήσης άλλης νομικής πρόνοιας, πράγμα το οποίο υποστηρίζει η Κ.Α. και αντικρούουν οι συνήγοροι Υπεράσπισης.

 

Επί του εγειρόμενου θέματος θα πρέπει να παρατηρήσουμε πως υπήρξε ενασχόληση και εν τέλει επίλυση του επίσης στην Αίτηση Certiorari Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ κ.α (ανωτέρω).

 

Η κατάληξη ήταν πως το Άρθρο 19 πασιφανώς δεν δημιουργεί «…….από μόνο του ποινικό αδίκημα» και ότι πρόκειται για γενική απαγόρευση χειραγώγησης «…..η οποία, όμως, δεν έχει υπόσταση ποινικού αδικήματος..».

 

Κατά την άποψη μας το πιο καθοριστικό στοιχείο στην ερμηνεία του ζητήματος είναι η ύπαρξη του Άρθρου 20(1) και η κρίση ότι ο νομοθέτης με αυτό έχει προβλέψει επακριβώς ποιες πράξεις συνιστούν χειραγώγηση της αγοράς.

θεωρούμε πως στην έννοια «πράξεις χειραγώγησης» δεν μπορεί να δοθεί ερμηνεία άλλη εκτός από αυτή που έδωσε ο ίδιος ο Νομοθέτης με την επιλογή του όρου «νοούνται». Με την ένθεση του συγκεκριμένου εδ.(1) ο Νομοθέτης θέλησε να ορίσει και ποινικοποιήσει ο ίδιος εξαντλητικά τις τρεις συγκεκριμένες «πράξεις» χειραγώγησης, (ασχέτως της όποιας περαιτέρω ευχέρειας άφησε στην Ε.Κ.Κ. είτε για «πράξεις» είτε για «μεθόδους» χειραγώγησης).

 

Καταλήγουμε λοιπόν, δεδομένης αφενός της επιβαλλόμενης αυστηρής ερμηνείας ποινικού νόμου και αφετέρου της περιοριστικής πρόνοιας του άρθρου 20(1) δεν είναι δυνατό να στηριχθεί ποινική κατηγορία μόνο στο άρθρο 19, όπως είναι διατυπωμένος ο Νόμος.

 

Στοιχειοθέτηση Κατηγορίας 2

 

Παρά την πιο πάνω κατάληξη μας η οποία και συνακόλουθα οδηγεί στην απόρριψη της Κατηγορίας 2 κρίνουμε σκόπιμο να εξετάσουμε την εν λόγω Κατηγορία και επί της ουσίας σε περίπτωση που η πιο πάνω κατάληξη μας επί της νομικής πτυχής του θέματος κριθεί εσφαλμένη κατ΄ έφεση.

 

Σε τέτοια περίπτωση και στην απουσία των πιο πάνω νομικών ζητημάτων η τυχόν στοιχειοθέτηση της κατηγορίας 2 θα πρέπει να εξεταστεί στη βάση του Άρθρου 19 του Ν.116(1)/05 και του Άρθρου 4(δ)(iv) της Κ.Δ.Π.406/11.

Στη βάση των πιο πάνω προνοιών είναι αντιληπτό πως για να κριθεί ένοχος κάποιος κατηγορούμενος θα πρέπει να καταδειχθεί ότι:

 

(α)    Κατά τον επίδικο χρόνο υπήρχαν σημαντικά γεγονότα ή συμφέροντα.

(β)    Ο κατηγορούμενος παρέλειψε (να εκδώσει) σχετική δημόσια ανακοίνωση ή ανακοίνωσε ελλιπώς τέτοιες πληροφορίες σχετικά με τα πιο πάνω (γεγονότα ή συμφέροντα).

(γ)    Η πιο πάνω παράλειψη ανακοίνωσης ή η ελλιπής ανακοίνωση συνιστά χειραγώγηση της αγοράς εν τη εννοία του Νόμου.

 

Να σημειωθεί πως στην παρούσα περίπτωση κατόπιν αιτήματος των Κατηγορουμένων η Κ.Α. δήλωσε υπό μορφή περαιτέρω λεπτομερειών ότι η φράση «είχαν αυξηθεί σημαντικά» οι ανάγκες σημαίνει «είχαν αυξηθεί σημαντικά, δηλαδή περίπου στα 400 εκατομμύρια Ευρώ».

 

Ειδικότερα λοιπόν στην παρούσα περίπτωση στη βάση των αρχικών λεπτομερειών (του κατηγορητηρίου), καθώς και των δοθεισών μεταγενέστερα (προφορικά) η Κ.Α. είχε το βάρος να αποδείξει:

 

(α)    Ότι μεταξύ 14-26/6/12 το κεφαλαιακό έλλειμμα αυξήθηκε περίπου στα €400εκ. και ότι μια τέτοια μεταβολή συνιστά σημαντικό γεγονός.

(β)    Ότι οι Κατηγορούμενοι ή οποιοσδήποτε εξ αυτών παρέλειψαν να εκδώσουν δημόσια ανακοίνωση, και

(γ)    Ότι η παράλειψη αυτή συνιστά χειραγώγηση της αγοράς.

 

Το ότι εντός του αναφερόμενου χρόνου δεν εκδόθηκε οποιαδήποτε ανακοίνωση σχετικά με το έλλειμμα δεν έχει αμφισβητηθεί από οποιονδήποτε και στην πραγματικότητα συνιστά κοινό υπόβαθρο μεταξύ όλων. Εκείνα τα οποία χρήζουν εξέτασης είναι τα υπό (α) και (γ) στοιχεία ανωτέρω, με πρωταρχικό κατά λογική σειρά το κατά πόσον εντός του επίμαχου χρονικού διαστήματος το έλλειμμα είχε αυξηθεί περίπου στα €400 και αν ναι κατά πόσον ένα τέτοιο στοιχείο συνιστούσε γεγονός και δη σημαντικό.

) Τυχόν Αύξηση Ελλείμματος

Το ερώτημα στην προκειμένη περίπτωση θα ήταν κατά πόσον κατά την περίοδο μεταξύ 14 - 26/6/12 είχε συντελεστεί και υφίστατο ως γεγονός η αύξηση του κεφαλαιακού ελλείμματος της Κ.1 από €200εκ. που είχε ανακοινωθεί στις 10/5/12 σε €400εκ. περίπου.

Με βάση τον πίνακα Χ” Μιτσή ημερ. 14/6/12 το έλλειμμα κατά την ημερομηνία εκείνη ανερχόταν σε €280 εκ.

Για τα πέντε συγκεκριμένα θέματα που ακολουθούν τον πιο πάνω υπολογισμό στον Πίνακα [υπό την μορφή μεταβλητών παραγόντων, είτε συν(+), είτε πλην(-)]η εξέλιξη, κατάληξη και επίδραση του καθενός από τους εν λόγω παράγοντες στο συνολικό κεφαλαιακό έλλειμμα δεν ήταν βέβαιη αλλά ούτε και ακριβής. Ακριβώς γι΄ αυτόν το λόγο στη δεξιά στήλη του Πίνακα είχαν τεθεί ερωτηματικά ενώ στην αριστερή στήλη διδόταν το πιθανό εύρος της επίδρασης στο έλλειμμα ανάλογα με τις πιθανολογούμενες εξελίξεις.

Μετά τις 14/6/12 υπήρξαν κάποιες εξελίξεις αναφορικά με τους πιο πάνω παράγοντες και ειδικότερα επισημαίνουμε καταληκτικά τα ακόλουθα:

 

Ο απαιτούμενος λογιστικός χειρισμός των ΝΟΕΔ είχε αποσαφηνιστεί μόλις στις 22/6/12 - ημέρα Παρασκευή - μέσω του e-mail του Μ.Κ.20 προς τον Μ.Κ.21 (Τεκμήριο 230).

Μέσω αυτού, όπως ήδη επισημάνθηκε ανωτέρω, προέκυπταν δύο ζητήματα:  τα οποία ισοδυναμούσαν με περαιτέρω αναγκαίες ενέργειες και συνέπειες, ήτοι:

  • Κατά πρώτον η αναγκαιότητα αποτίμησης των ΝΟΕΔ με βάση τις τιμές αγοράς μόλις τότε κατέστη οριστική ενώ θα είχε ως συνέπεια την πρόκληση ζημιάς η οποία θα επιβάρυνε τα κεφάλαια της Κ.1.
  • Κατά δεύτερον θα έπρεπε στη συνέχεια να προσδιοριστεί το ύψος της σχετικής απομείωσης και κατ' επέκταση της προκληθείσας ζημιάς.

 

Είναι δε αξιοσημείωτο πως η ενημέρωση περί της ύπαρξης ενεργούς αγοράς και περί του απαιτούμενου λογιστικού χειρισμού των ΝΟΕΔ τέθηκε ενώπιον του Δ.Σ. στις 26/6/12.

 

Η Κ.1 έχοντας λοιπόν ενώπιον της τα δεδομένα αυτά όπως και το ότι δεν είχε υπάρξει από πλευράς Κ.Τ.Κ. οποιαδήποτε ανταπόκριση στο ερώτημα του Κ.4 (ως προς το κατά πόσον θα έπρεπε τυχόν περαιτέρω ζημιές από τα ΝΟΕΔ να επηρεάσουν ή όχι το έλλειμμα), θα έπρεπε, όπως και έγινε, σε συνεργασία με τους εξωτερικούς της Ελεγκτές να καθορίσει το ποσό της απομείωσης. Αποτυπώνοντας έτσι τα νέα δεδομένα στους λογαριασμούς της. Αποτέλεσε δε εύρημα μας ότι η διεργασία αυτή έγινε κατά την περίοδο μεταξύ των ημερομηνιών 22-26/6/12 οπόταν και διαπιστώθηκε ότι το ποσό της ζημιάς που η Κ.1 υπέστη από την απομείωση των ΝΟΕΔ ανήλθε σε €72εκ.

Απόφαση για το συνολικό ύψος των προβλέψεων του Συγκροτήματος της Κ.1 που έπρεπε να εγγραφούν λήφθηκε στις 26/6/12 από την Επιτροπή ΜΑΧΙ και αφού μεσολάβησε και η Επιτροπή MIDI Κύπρου στις 22/6/12.

 

Κατά συνέπεια το ύψος των συνολικών προβλέψεων του Συγκροτήματος της Κ. 1 κατά τον επίδικο χρόνο ήταν ρευστό και ακαθόριστο ενώ η πρώτη φορά που υπήρξε έστω προκαταρκτική κατάληξη επί συγκεκριμένου ποσού ήταν στις 26/6/12 μετά τη συνεδρία της Επιτροπής ΜΑΧΙ.

 

Με δεδομένα τα όσα αναφέρονται πιο πάνω σε σχέση με τα επιμέρους ζητήματα είναι σαφές ότι δεν μπορεί να υπάρξει κατάληξη στον βαθμό που απαιτείται σε ποινική υπόθεση ότι κατά την περίοδο που αναφέρεται στην Κατηγορία 2, ήτοι πριν τις 26/6/12 το έλλειμμα μπορούσε να προσδιοριστεί σε €400εκ. περίπου.

 

Στη βάση των πιο πάνω είναι η κατάληξη μας πως η Κατηγορία 2 δεν θα μπορούσε να επιτύχει τόσο λόγω των νομικών ζητημάτων τα οποία αναπτύξαμε πιο πριν όσο και από πλευράς ουσίας λόγω της μη στοιχειοθέτησης της κατ΄ ισχυρισμόν αύξησης του ελλείμματος.

 

 (Β)  Κατηγορίες 3 και 4 - Χειραγώγηση εντός Γ.Σ.

 

Στην παρούσα περίπτωση, όπως έχουμε ήδη αναφέρει, με τις Κατηγορίες 3 και 4 αποδίδεται στους Κατηγορουμένους 1, 2 και 4 πως χειραγώγησαν την αγορά δια της διάδοσης πληροφοριών μέσω τοποθετήσεων των Κατηγορουμένων 2 και 4 στη Γ.Σ, οι οποίες πληροφορίες έδιδαν παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με τα χρηματοοικονομικά μέσα.

 

Στη βάση των ευρημάτων μας υπενθυμίζουμε τις αναφορές του Μ.Κ.18 ότι υπήρξαν ερωτήσεις για το πόσο έλλειμμα υπήρχε για την πλήρη κεφαλαιοποίηση οπότε δόθηκε η απάντηση «€200εκ.» καθώς και το εύρημα μας στη βάση της μαρτυρίας του Μ.Κ.14 ότι αυτός που απάντησε το πιο πάνω ήταν ο Κ.4 ο οποίος μάλιστα στην επιμονή των μελών (για πληροφόρηση) επανέλαβε και αργότερα ότι οι ανάγκες δεν θα ξεπερνούσαν τα €200εκ., ότι δηλαδή αυτό το ποσό θα ήταν το maximum του ελλείμματος, ότι θα καλύπτοντο από την τράπεζα και ότι δεν έπρεπε να ανησυχούν οι ενδιαφερόμενοι.

 

Δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία ότι οι πιο πάνω τοποθετήσεις του Κ.4 συνιστούν στοιχεία σχετικά με το έλλειμμα, δεδομένου ότι αφορούσαν το ανώτατο ύψος που θα μπορούσε να φθάσει καθώς και τον τρόπο κάλυψης του. Υπό την έννοια αυτή οι δοθείσες αυτές πληροφορίες σαφώς έδιδαν ενδείξεις για τα δύο πιο πάνω στοιχεία.

 

Ούτε υπάρχει αμφιβολία ότι υπήρξε «διάδοση» των πιο πάνω πληροφοριών.

Η πορεία του ελλείμματος, το ύψος του και η πιθανότητα κάλυψης του ή όχι είχε άμεση σχέση και με τις μετοχές της Κ.1.

 

Το ερώτημα βέβαια το οποίο απασχολεί είναι κατά πόσον μια δήλωση στη Γ.Σ. ότι το έλλειμμα ήταν ή δεν υπερέβαινε τα €200εκ. ανταποκρίνετο στην πραγματικότητα και δεν οδηγούσε σε εσφαλμένα συμπεράσματα, δηλαδή δεν παραπλανούσε τον κάθε ακροατή-ενδιαφερόμενο μέτοχο ή επενδυτή.

 

Αν ο Κ.4 ήθελε να ενημερώσει ορθά, έντιμα, ειλικρινώς και χωρίς παραπλάνηση τη Γ.Σ. μπορούσε πολύ απλά και χωρίς ιδιαίτερες λεπτομέρειες να εξηγήσει την πραγματική κατάσταση, να αναφέρει τις δυσκολίες που υπήρχαν και είχαν ήδη συζητηθεί στο Δ.Σ. και να παραθέσει τους αστάθμητους παράγοντες (στους οποίους αναφέρθηκε και ο Κ.6). Θα λέγαμε πως κάτι παρόμοιο έπραξε την επομένη μέρα το πρωί ο Κ.4 γράφοντας προς τον Διοικητή της Κ.Τ.Κ. και ευλόγως διερωτάται κάποιος για ποιο λόγο δεν θα μπορούσε να δοθεί η ίδια ενημέρωση-εκτίμηση και προς τους μετόχους-επενδυτές. Με αυτόν τον τρόπο τόσον οι μέτοχοι όσο και άλλοι ενδιαφερόμενοι θα είχαν λάβει την ορθή εικόνα και εκτιμώντας τη θα ήταν ελεύθεροι να ενεργήσουν όπως ήθελαν εν σχέσει με τις μετοχές ή με τις επενδύσεις τους.

 

Στην ουσία ο Κ.4 διέδωσε πληροφορίες που έδωσαν παραπλανητικές ενδείξεις, οι οποίες σαφώς σχετίζοντο κατ΄ουσίαν με τη μετοχική αξία της Κ.1 και δεν εντοπίζεται καμιά άλλη εξήγηση ως προς τον λόγο που το έπραξε εκτός από το ότι δεν ήθελε εκείνη τη χρονική στιγμή να δώσει την αληθή εικόνα ούτε να δημοσιοποιήσει τις δυσκολίες που υπήρχαν. Αντιθέτως ήθελε να καθησυχάσει τους πάντες και κυρίως τους μετόχους για να αποφύγει τις όποιες αρνητικές αντιδράσεις τους ή κινήσεις τους στην αγορά.

 

Εγείρεται προς εξέταση το κατά πόσον τα όσα ανέφερε Κ.4 στις 19/6/12 κατά τη Γ.Σ. της Κ.1 μπορούν να αποδοθούν στην Κ.1.

 

Από την όλη μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον μας δεν έχουμε καμία αμφιβολία ότι ο Κ.4 είναι εξ εκείνων των αξιωματούχων της Κ.1 που αποτελούσε κατά τον ουσιώδη χρόνο τον ιθύνοντα της νου (controlling/directing mind). Η θέση του εξάλλου στην ιεραρχία της Κ.1 ως Ανώτατου Εκτελεστικού Διευθυντή και τα όσα ήδη επισημάναμε για τον ρόλο του τόσο στην διαμόρφωση της πολιτικής της Κ.1 αλλά και στην υλοποίηση των σημαντικών αποφάσεων του Δ.Σ. συνάδει με αυτήν την ιδιότητα. Κατά τη δεδομένη στιγμή στο πλαίσιο της Γ.Σ. μέσω της ομιλίας του και στη συνέχεια μέσω των απαντήσεων του στις ερωτήσεις που υποβλήθηκαν ήταν ο βασικός εκφραστής και αντιπρόσωπος της Κ.1 στην κορυφαία για την εταιρεία αυτή θεσμική λειτουργία. Ομιλώντας λοιπόν σε αυτή την συνέλευση ομιλούσε εξ΄ ονόματος της Κ.1 και ήταν το φυσικό πρόσωπο που ουσιαστικά αποτελούσε ή ταυτίζετο με την ίδια την Κ.1.

 

Στη βάση των πιο πάνω καταλήγουμε ότι για την Κατηγορία 3 δεν έχει καταδειχθεί το στοιχείο της παραπλανητικής δήλωσης εκ μέρους του Κ.2 και συνεπώς ούτε για την Κ.1, ενώ αντιθέτως κρίνουμε πως πληρούνται όλα τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος της Κατηγορίας 4, μέσω παραπλανητικής δήλωσης  του Κ.4, το οποίο (αδίκημα) αποδίδεται και στην Κ.1.

 

Κατηγορίες 5 και 6 - Απόκρυψη Στοιχείων εντός Γ.Σ.

 

Έχουμε την άποψη πως η φράση «κατά την παροχή πληροφορίας», η οποία απαντάται στο Άρθρο 11(2)(β) και αφορά συμβούλους ή αξιωματούχους παραπέμπει ευθέως στη διαδικασία παροχής εμπιστευτικής πληροφορίας και στις υποχρεώσεις εκδοτών όπως αυτές περιέχονται στα Άρθρα 11 και 14. Δεν θεωρούμε συνεπώς ότι το Άρθρο 11 ή τα υποεδ. (2)(α) και (2)(β) καλύπτουν ή σχετίζονται με δηλώσεις ή τοποθετήσεις συμβούλων στη Γ.Σ. κάποιου εκδότη. Για ό,τι ενδιαφέρει στην παρούσα, κρίνουμε πως πρόθεση του νομοθέτη ήταν να απαγορεύσει την απόκρυψη οποιουδήποτε ουσιώδους στοιχείου κατά τη διαδικασία συμμόρφωσης του εκδότη με το Άρθρο 11(1) και δη κατά τη δημοσιοποίηση εμπιστευτικών πληροφοριών στο ΧΑΚ, στην Ε.Κ.Κ. και στο Διαδίκτυο.

 

Στην παρούσα περίπτωση δεν τίθεται θέμα τέτοιας διαδικασίας δημοσιοποίησης τέτοιας εμπιστευτικής πληροφορίας και κατά συνέπειαν καταλήγουμε πως δεν έχει στοιχειοθετηθεί το συστατικό αυτό στοιχείο των Κατηγοριών 5 και 6 οι οποίες γι΄αυτό τον λόγο υπόκεινται σε απόρριψη.

 

 

Κατάληξη

 

Στη βάση όλων των ανωτέρω η κατάληξη μας είναι αφενός ότι δεν έχουν στοιχειοθετηθεί οι Κατηγορίες 2, 3, 5 και 6 στις οποίες οι Κατηγορούμενοι αθωώνονται και απαλλάσσονται και αφετέρου ότι έχει αποδειχθεί πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας η Κατηγορία 4 στην οποία οι Κατηγορούμενοι 1 και 4 κρίνονται ένοχοι.

 

                                                             

 

 

 

 



Πρόσθεσε ένα σχόλιο